Tiếp nối các bài viết về Thấu Hiểu Cảm Xúc Bản Thân, Xung đột trong cuộc sống,hôm nay Hiền gửi đến mọi người một bài tập để xác định các bám chấp của bản thân trong cuốn sách “The Mastery Of Self – Hành Trình Thấu Hiểu Bản Thân và Tìm Thấy Tự Do” của tác giả Don Miguel Ruiz Jr. nhé! Đây là tác giả nổi tiếng với tác phẩm “Bốn Thỏa Ước”, nếu bạn chưa biết. Cùng đọc nhé!

Xác định các bám chấp của bản thân

Bởi vì đối tượng đầu tiên mà chúng ta nảy sinh cảm giác bám chấp là những món đồ mà ta sở hữu, cho nên phần đầu tiên của bài tập thực hành được thiết kế để giúp ta xác định những đồ vật mà ta đã đồng hóa giá trị của chúng với giá trị bản thân ta.

Đầu tiên, hãy nghĩ về một đồ vật mà ta sở hữu và vô cùng yêu quý, một thứ mà ta không muốn đánh mất. Nó có thể là chiếc xe, ngôi nhà, tiền bạc, thiết bị công nghệ, đồ trang sức, vật kỷ niệm, hay thậm chí có thể là một đồ vật có tính tâm linh. Trọng điểm ở đây là phải chọn một món đồ mà ta có cảm xúc mạnh mẽ với nó, và có sự gắn bó với nó về mặt giá trị cá nhân.

Tiếp theo, lấy một tờ giấy trắng, viết tên món đồ ấy và sau đó trả lời lần lượt các câu hỏi sau đây:

• Vì sao ta có cảm xúc mạnh mẽ với món đồ này?

• Nó mang lại cho ta cảm giác an toàn ra sao?

• Ta có mối liên hệ như thế nào với nó về mặt giá trị hoặc bản sắc cá nhân?

• Nó thúc đẩy sự phát triển của cái tôi ra sao?

• Ta có thoải mái cho người khác nhìn thấy món đồ này hay không? Hay ta muốn giữ món đồ ấy cho riêng mình và cảm thấy thật đặc biệt khi sở hữu món đồ như thế?

• Việc sở hữu nó có khiến ta cảm thấy bản thân trở nên thu hút hơn, giàu có hơn, vững vàng hơn, thông minh hơn, hay phát triển hơn về mặt tâm linh so với người khác?

Hãy ghi nhận cảm xúc của bản thân một cách trung thực. Không có câu trả lời đúng hoặc sai, mà quan trọng là ta có thể khám phá sợi dây gắn kết sâu hơn giữa ta với món đồ mà ta sở hữu.

Bây giờ, hãy vò mảnh giấy lại và vứt nó đi. Sau đó, nhắm mắt lại và tưởng tượng rằng món đồ ấy đã biến mất khỏi cuộc đời ta. Ta cảm thấy như thế nào? Cuộc sống của ta sẽ trở nên như thế nào nếu không có nó? Ta sẽ là ai khi không sở hữu món đồ này?

Sau khi hình dung món đồ mà ta yêu thích bị mất đi, hãy hỏi bản thân những câu hỏi sau đây:

• Sự bám chấp của ta với món đồ ấy có ảnh hưởng đến các mối quan hệ xung quanh ta không?

• Sự bám chấp đó có khiến ta ở yên trong vùng an toàn của mình mà không chịu theo đuổi những điều ta thực sự muốn?

• Có bao giờ vì món đồ ấy mà ta thay đổi hành động của mình?

• Sự bám chấp đó có ảnh hưởng như thế nào đến tự do cá nhân của ta?

• Cuối cùng thì ta có muốn giữ nguyên mức độ bám chấp này hay không? Hay ta muốn giảm bớt mức độ bám chấp? Hay ta thậm chí muốn buông bỏ hoàn toàn sự bám chấp? Sự lựa chọn luôn này trong tay ta.

Khi xem lại các câu trả lời của mình, hãy quan sát mức độ sợ hãi của bản thân khi nghĩ đến viễn cảnh món đồ bị mất đi. Nỗi sợ hãi của ta càng sâu sắc thì ta sẽ càng cảm thấy đau khổ khi món đồ bị mất. Trong thế giới ta đang sống, có một điều vô cùng chắc chắn là theo thời gian, món đồ ấy cuối cùng sẽ bị hư hao và mất đi. Trên đời này chẳng có gì tồn tại mãi mãi.

Phần còn lại của bài tập thực hành là ta hãy lặp lại các bước trên nhưng lần này hãy chọn một người, một vai trò trong cuộc sống, một hình ảnh cá nhân (vẻ bề ngoài), một niềm tin hay một ý tưởng nào đó. Đó có thể là một vai trò nhất định trong gia đình (cha mẹ, con cái), hoặc một vị trí công việc giúp ta nâng cao giá trị bản thân. Ta có bám chấp với vai trò cụ thể mà ta đang có hay không? Ta sẽ cảm thấy như thế nào nếu vai trò đó đột ngột bị thay đổi? Ta có ám ảnh với vẻ bề ngoài của mình? Sẽ ra sao nếu ngoại hình của ta thay đổi chỉ sau một đêm? Cũng giống như đồ vật, niềm tin, vai trò xã hội hay ngay cả những người có mặt trong đời ta đều sẽ thay đổi hoặc rời xa ta vào một lúc nào đó. Ta sẽ là ai nếu những điều đó không còn tồn tại? Ta sẽ là ai nếu họ không còn cạnh bên?

Hầu hết mọi người sẽ có mức độ bám chấp với mỗi món đồ, niềm tin và vai trò trong cuộc sống khác nhau, và các mức độ bám chấp cũng có thể thay đổi. Chỉ cần nhận thức được về các bám chấp của mình là ta đã có một bước tiến lớn trong việc giải phóng bản thân khỏi sự ràng buộc của chúng. Vào khoảnh khắc ta nhận thức được sự bám chấp thì sợi dây đang ràng buộc ta bắt đầu dần nới lỏng.

Việc xác định các đối tượng bám chấp và hình dung về sự biến mất của chúng chính là cơ hội cho ta nhìn thấy bản thể chân thật của chính mình, rằng ta hoàn toàn tự do, không bị ràng buộc. Vì xét đến cùng thì bản thể chân thật của ta – năng lượng thiêng liêng ấy – lớn hơn rất nhiều so với bất kỳ đồ vật, vai trò hay niềm tin nào trên đời.

Nếu không ý thức được những điều trên thì các bám chấp và hệ tư tưởng sẽ che mờ nhận thức của ta. Việc phát hiện ra sự tồn tại của chúng sẽ xua tan làn khói để ta có thể nhìn rõ sự thật ngay trong khoảnh khắc hiện tại. 

——————–

Note của Hiền

Thực ra, tưởng tượng chỉ là một phần. Nó giúp bạn hình dung được phần nào sự bám chấp của bản thân với những đồ vật/con người/vai trò/ý tưởng. Hiền nghĩ, có khi trong lúc tưởng tượng, đôi khi bạn sẽ nghĩ: “Cái này chỉ là tưởng tượng thôi chứ chắc vật đó/người ta sẽ không bao giờ mất đi hay bỏ mình đâu.” Đó là lúc bạn cần nhận thấy, mình đã tin tưởng, bám chấp đến độ không nghĩ đến việc họ sẽ rời bỏ mình. Và cũng đôi khi, bạn phải là người tự trải nghiệm những biến cố khi mình mất đi một thứ gì đó, một người nào đó trong đời thì mới có thể thấu hiểu độ bám chấp của bản thân.

Hiền không mong đợi bạn sẽ phải trải qua biến cố nào cả (vì điều đó thực sự không dễ chịu một chút nào), nhưng rất mong bạn sẽ thực sự trải nghiệm bài tập này để hiểu ra bản chất của mọi thứ và dành thời gian xem xét cảm xúc, thấu hiểu bản thân nhiều hơn.

Hẹn gặp lại bạn ở những bài viết tiếp theo trong series Viết Chữa Lành nhé! 

Đoạn trên được trích trong cuốn sách “The Mastery Of Self – Hành Trình Thấu Hiểu Bản Thân và Tìm Thấy Tự Do” – Tác giả – Don Miguel Ruiz Jr.

Bạn có thể đặt cuốn sách này tại đây nhé!

---

Sau bài viết về Thấu Hiểu Cảm Xúc Bản Thân,  Hiền gửi đến mọi người thêm một đoạn trích thật hay về xung đột trong cuộc sống trong cuốn sách “The Mastery Of Self – Hành Trình Thấu Hiểu Bản Thân và Tìm Thấy Tự Do” của tác giả Don Miguel Ruiz Jr. nhé! Đây là tác giả nổi tiếng với tác phẩm “Bốn Thỏa Ước”, nếu bạn chưa biết.

Xung đột trong cuộc sống

Theo kinh nghiệm của cá nhân tôi, nguyên nhân ẩn đằng sau sẽ là một trong ba nguyên nhân bên dưới (trong một vài trường hợp có thể có nhiều hơn một nguyên nhân). Hãy cùng tìm hiểu từng nguyên nhân cụ thể:

1. Hệ tư tưởng cũ

Có khả năng là đối phương hay tình huống đang diễn ra đã gợi nhắc ta về một ai đó trong quá khứ từng tìm cách áp đặt tư tưởng của họ lên ta. Cho dù ta không hoàn toàn nhớ chính xác đó là sự kiện nào, nhưng tiềm thức hay ký ức của ta đang liên tưởng đến sự áp đặt đó. Kết quả là, nhận thức của ta về tình huống hiện tại bị bóp mép bởi hệ tư tưởng hình thành trong quá khứ. Từ đó, dù có ý thức hay vô thức thì tâm trí ta đã xem đối phương là một mối đe dọa tiềm ẩn.

Nếu ta có thể xâu chuỗi các sự việc và nhận ra rằng nguyên nhân ta cảm thấy khó chịu với đối phương xuất phát từ trải nghiệm đã diễn ra trong quá khứ chứ không phải từ tình huống đang diễn ra trong hiện tại, ta sẽ giành lại năng lực tự chủ của mình và không cho phép đối phương làm mình tức giận.

Khi hiểu rằng phản ứng của ta bị kích thích bởi một ký ức hay tình huống trong quá khứ có sự tương đồng với những gì đang diễn ra trong hiện tại, ta có thể tìm cách tha thứ và giải thoát bản thân ra khỏi những tổn thương tâm lý do người khác gây ra trong quá khứ, đồng thời có thể nhìn nhận tình huống hiện tại qua lăng kính mới tốt đẹp hơn. Và ta sẽ không còn bị ám ảnh bởi bóng ma quá khứ nữa.

2. Sự phản chiếu

Người khác chính là tấm gương phản chiếu hình ảnh của chúng ta. Những phần mà ta không thích ở bản thân sẽ được phản ánh rõ nét nhất thông qua người khác – người sở hữu chính xác những phần đó. Nói cách khác, ta có thể nhìn thấy một phần con người mình từ người khác mặc dù ta không ý thức được điều này.

Đây là sự thật có thể gây ngạc nhiên cho nhiều người, và một số người có thể không đồng ý với sự thật này. Nhưng khi quan sát sâu hơn ta sẽ thấy rằng, bất kỳ tính cách nào mà ta không thích ở người khác thì tính cách đó thường tồn tại với một mức độ nhất định ở trong ta. Chẳng hạn, nếu ta bắt gặp ai đó nói dối và điều đó khiến ta khó chịu khủng khiếp, thì có phải trong quá khứ có thời điểm ta cũng từng nói dối hay không? Nếu ta thấy mình đang thân phiền về những khuyết điểm của bạn bè, thì có thể ta cũng có bấy nhiêu khuyết điểm tương tự. Đây là một sự thật khó có thể chấp nhận được ngay lập tức, nhưng sự thật này có thể giúp ta hóa giải bất kù phản ứng tiêu cực nào xuất hiện trong lúc ta tương tác với người khác, bởi vì nó cho phép ta nhìn nhận người khác như chính bản thân mình.

3. Lòng bám chấp

Khi một người có khả năng kích động cảm xúc trong ta, nguyên nhận có thể là do ta quá bám chấp, mong muốn bảo vệ một niềm tin nào đó và ta cảm thấy đối phương là mối đe dọa đối với niềm tin đó. Vì vậy, khi ta cứ chấp nhất với niềm tin của mình, xung đột chắc chắn sẽ xảy ra.

Mặc dù có một vài niềm tin thực sự cần được bảo vệ, đặc biệt là khi các niềm tin ấy liên quan đến hạnh phúc của ta và người khác, nhưng thường thì xung đột không xảy ra đối với các niềm tin kiểu này. Có sự khác biệt giữa việc bảo vệ niềm tin liên quan đến hạnh phúc của bản thân và việc cố chấp bảo vệ niềm tin nuôi dưỡng cái tôi. Nhận biết được sự khác biệt giữa hai loại niềm tin này, đồng thời tôn trọng những niềm tin của mọi người xung quanh là cách thức giúp chúng ta thoát khỏi sự bám chấp với các niềm tin bắt nguồn từ cái tôi, cũng như giúp ta có thể tôn trọng góc nhìn của người khác.

Đoạn trên được trích trong cuốn sách “The Mastery Of Self – Hành Trình Thấu Hiểu Bản Thân và Tìm Thấy Tự Do” – Tác giả – Don Miguel Ruiz Jr.

Bạn có thể đặt cuốn sách này tại đây nhé!

---

Lâu rồi mới quay trở lại với một bài viết thấu hiểu về bản thân, Hiền gửi đến mọi người một đoạn trích thật hay trong cuốn sách “The Mastery Of Self – Hành Trình Thấu Hiểu Bản Thân và Tìm Thấy Tự Do” của tác giả Don Miguel Ruiz Jr. nhé! Đây là tác giả nổi tiếng với tác phẩm “Bốn Thỏa Ước”, nếu bạn chưa biết. Nào, cùng đọc và cảm nhận nhé!

Cảm xúc của chúng ta là những người bạn đồng hành tuyệt vời. Việc kết nối với cảm xúc cho phép ta trải nghiệm cuộc đời một cách trọn vẹn nhất. Khi ta có thể nhận diện được các cảm xúc của chính mình, chúng sẽ là các vị thầy dạy cho ta nhiều bài học khác nhau trong cuộc sống. Chúng chỉ cho ta thấy ta thích gì và không thích gì, điều gì thực sự quan trọng với ta và điều gì không. Chúng còn có thể là các hướng dẫn viên tuyệt vời giúp ta khám phá việc ta cần làm trong cuộc đời là gì.

Chẳng hạn, khi phải đổi diện với một quyết định quan trọng và ta không chắc mình nên làm gì tiếp theo, có một cách có thể giúp ích cho ta là tập trung vào cảm xúc của mình đối với từng lựa chọn, thay vì bị cuốn vào câu chuyện rối rắm đang diễn ra trong tâm trí. Khi ta dần hiểu bản thân hơn, việc xem xét đánh giá các lựa chọn theo cách này sẽ trở thành một công cụ hiệu quả giúp ta nhận ra điều bản thân thật lòng mong muốn. Theo cách nói thông thường, đây là hành động “lắng nghe con tim thay vì lý trí”, nhưng thực sự đây là hành động thấu hiểu và làm chủ bản thân.

Cảm xúc của ta còn có thể cho ta thấy những vấn đề nảy sinh từ quá trình bị áp đặt tư tưởng trong quá khứ mà ta chưa thoát ra được như: sự tự nghi ngờ bản thân, các bám chấp và nỗi sợ. Đôi khi, ta sẽ không thể nào nhận ra sự bám chấp của bản thân cho tới khi một sự kiện nào đó châm ngoài khiến cảm xúc của ta bùng nổ. Bất cứ khi nào ta cảm thấy tức giận, bức bối, tội lỗi, xấu hổ, hay bất kỳ cảm xúc tiêu cực nào, đây là dấu hiệu để ta nhìn sâu vào nội tâm của mình và xem xét điều gì đang thực sự diễn ra. 

Hãy hỏi bản thân những câu hỏi sau: 

Cảm xúc này đến từ đâu? 

Ta đã từng trải qua cảm xúc này khi nào? 

Nguồn cơn của cảm xúc này là gì?

Một khi ta đã ý thức được điều gì đang diễn ra bên trong thì ta mới có thể bình tĩnh và kịp thời dừng lại trước khi hoàn toàn mất kiểm soát và khiến tình huống trở nên tồi tệ hơn.

Mặc dù tức giạn là một phản ứng phổ biến nhưng nó không phải là phản ứng duy nhất của con người. Ngoài ra, thái độ xa cách, tâm lý phòng vệ, hành vi gây hấn thụ động, cảm giác tội lỗi, hối hận, hoặc các phản ứng không mang lại lợi ích cho ta,… đều là cách ta phản ứng theo cảm xúc và mất đi khả năng nhận thức về con người thật của mình.

Cho dù xu hướng của ta là bị cuốn theo cơn giận, cảm thấy phẫn nộ hay hờn dỗi ngồi im một góc, nguyên nhân sâu xa dẫn đến tất cả các phản ứng này luôn bắt nguồn từ nỗi sợ – một công cụ kiểm soát của tình yêu có điều kiện. Khi nỗi sợ chiếm lấy ta và gợi lên trong ta một cảm xúc nào đó, điều này có nghĩa là các bám chấp và hệ tư tưởng đang nắm quyền làm chủ và tình yêu vô điều kiện đang bị lãng quên. Biết cách làm chủ bản thân chính là nhận ra thời điểm xuất hiện của cảm xúc và ngay lập tức đặt câu hỏi cho bản thân: “Mình đang sợ hãi điều gì?”. Càng nhanh chóng xác định và loại bỏ được nỗi sợ, ta càng nhanh chóng quay về với bản thể chân thật của mình.

Bất kỳ cảm xúc nào ta trải qua đều là của ta, không phải của bất kỳ ai khác, cho nên cảm xúc xuất hiện để dạy cho ta biết một điều gì đó về chính mình. Người biết thấu hiểu và làm chủ bản thân có thể nhìn thấy đây là một cơ hội đáng để học hỏi và phát triển bản thân, và trong quá trình này ta có thể xử lý những cảm xúc của mình trước khi chúng bộc phát theo cách tiêu cực và gây hại cho cuộc đời của ta hay của nhiều người khác.

Đoạn trên được trích trong cuốn sách “The Mastery Of Self – Hành Trình Thấu Hiểu Bản Thân và Tìm Thấy Tự Do” – Tác giả – Don Miguel Ruiz Jr.

Bạn có thể đặt cuốn sách này tại đây nhé!